ProQuest Nedir?
ProQuest Dissertations & Theses Global (PQDT), dünyanın en büyük tez ve doktora dissertasyonları veritabanıdır. 1637'den bugüne kadar 5 milyondan fazla lisansüstü çalışmayı barındırır.
Temel Özellikler
- Kapsam: 5 milyon+ tez ve dissertasyon
- Coğrafya: 3000+ üniversite, 100+ ülke
- Tam metin: 2.7 milyon+ çalışma tam metin olarak mevcut
- Güncellik: Her yıl 250.000+ yeni çalışma eklenir
Kimler İçin Faydalı?
- Uluslararası literatür taraması yapan yüksek lisans/doktora öğrencileri
- Konularını uluslararası örneklerle karşılaştırmak isteyen araştırmacılar
- İngilizce tez yazacak Türk öğrenciler
- Yurtdışı üniversitelerdeki benzer çalışmaları inceleyen akademisyenler
ProQuest'e Nasıl Erişilir?
Üniversite Kütüphanesi Aracılığıyla (Önerilen)
- Üniversitenizin kütüphane web sitesine gidin
- "Elektr. Kaynaklar" veya "Veritabanları" bölümünü açın
- "ProQuest" veya "Dissertations" arayın
- Öğrenci numaranız/şifrenizle giriş yapın
EKUAL Konsorsiyumu
Türkiye'deki çoğu devlet üniversitesi, TÜBİTAK ULAKBİM koordinasyonundaki EKUAL konsorsiyumu aracılığıyla ProQuest erişimine sahiptir. Üniversitenizin EKUAL kapsamında olup olmadığını kütüphanenizden öğrenebilirsiniz.
Kampüs Dışı Erişim
Çoğu üniversite VPN veya proxy hizmeti sunarak kampüs dışından da veritabanlarına erişim imkanı sağlar. Kütüphanenizin "Uzaktan Erişim" rehberini inceleyin.
Tez Arama Adımları
Adım 1: Veritabanını Seçin
ProQuest platformuna giriş yaptıktan sonra "Dissertations & Theses Global" veritabanını seçin.
Adım 2: Anahtar Kelimeleri Girin
İngilizce anahtar kelimelerinizi arama kutusuna yazın. Konunuzu en iyi tanımlayan 2-4 terim kullanın.
Adım 3: Arama Sonuçlarını İnceleyin
Sonuçlar tez başlığı, yazar, üniversite, yıl ve özet bilgisiyle listelenir. Başlıklara tıklayarak detaylı bilgi sayfasına erişebilirsiniz.
Adım 4: Filtreleme Yapın
Sol paneldeki filtreler ile sonuçlarınızı daraltın (aşağıda detaylandırılmıştır).
Adım 5: Tam Metne Erişin
"Full Text" veya "PDF" bağlantısı olan çalışmaları doğrudan indirebilirsiniz.
Gelişmiş Filtreleme
ProQuest'in güçlü filtreleme seçenekleri aramanızı verimli hale getirir:
Tarih Aralığı
Son 5-10 yıla sınırlayarak güncel çalışmalara odaklanın.
Tez Türü
- Doctoral: Doktora dissertasyonları
- Master's: Yüksek lisans tezleri
Konu Alanı
Belirli akademik disiplinlere göre filtreleme yapın (Education, Business, Engineering vb.).
Dil
İngilizce dışında yazılmış tezleri de bulabilirsiniz.
Boolean Operatörleri
- AND: Her iki terimi de içeren sonuçlar (climate AND migration)
- OR: Terimlerden en az birini içeren sonuçlar (youth OR adolescents)
- NOT: Belirli bir terimi hariç tut (education NOT primary)
- Tırnak: Tam ifade araması ("social media literacy")
Tam Metin Erişim ve İndirme
Tam Metin Mevcut İse
Çalışmanın detay sayfasında "Full Text - PDF" bağlantısına tıklayarak doğrudan indirebilirsiniz. Bazı tezlerin boyutu 300+ sayfa olabilir.
Tam Metin Mevcut Değilse
- Özet okuyun: Abstract size çalışmanın konunuzla ilgisini değerlendirmenize yardımcı olur
- ILL talebi: Kütüphanenizden "Kütüphaneler Arası Ödünç Verme" hizmeti talep edin
- Yazara ulaşın: ResearchGate veya LinkedIn üzerinden yazarla iletişime geçin
ProQuest vs YÖK Tez Merkezi
Her iki veritabanının güçlü yanları farklıdır:
| Kriter | ProQuest | YÖK Tez Merkezi |
|---|---|---|
| Kapsam | Uluslararası (100+ ülke) | Türkiye |
| Dil | Ağırlıklı İngilizce | Ağırlıklı Türkçe |
| Kayıt sayısı | 5 milyon+ | 800.000+ |
| Erişim | Abonelik (üniversite) | Ücretsiz |
| Tam metin | 2.7 milyon+ | Kısmi (yazar iznine bağlı) |
| İdeal kullanım | Uluslararası karşılaştırma | Türkçe kaynak taraması |
Öneri: Kapsamlı bir literatür taraması için her iki veritabanını birlikte kullanın.
Verimli Kullanım İpuçları
- Anahtar kelimeleri İngilizce hazırlayın: ProQuest ağırlıklı olarak İngilizce içerik barındırır
- Arama geçmişini kaydedin: ProQuest "Search History" özelliği ile önceki aramalarınızı takip edebilirsiniz
- Alert kurun: Belirli bir konuda yeni tez yayınlandığında bildirim alın
- Atıf zincirini takip edin: Bulduğunuz tezlerin kaynakçasını inceleyerek ilgili çalışmalara ulaşın
- Kaynak yönetim aracı kullanın: Zotero veya Mendeley ile ProQuest'ten tek tıkla kaynak aktarın