İçeriğe geç

Yeni Ücretsiz Detaylı Rapor: öğrencilere her ay 50.000, akademisyenlere 150.000 kelimeye kadar. Türkçe AI Dedektör KLX 2.0 Pro yayında.

Türkçe Akademik Yapay Zekâ

Akademik Asistan, araştırmanın yöntem kararlarında uzman onaylı kartlarla yol gösterir. Belgenizi eklediğinizde amaç cümlesini bulur, uygun olabilecek araştırma desenlerini önerir ve AI analizini aynı ekranda yapar.

Bu sürümde sohbet modu kapalıdır. Seçeneklerle ilerleyebilir ya da belge ekleyebilirsiniz.

Akademik Asistan ekranı: örnek bir makale eklenmiş; Asistan özetteki amaç cümlesini bulmuş ve olgubilim, durum çalışması ve betimsel tarama desenlerini öneriyor.
Bu sayfada
  1. Akademik yapay zekâ nedir?
  2. Akademik Asistan ile neler yapabilirsiniz?
  3. Örnek bir kullanım: belgeden desene
  4. Akademik Asistan nasıl çalışır?
  5. Hangi amaçta hangi desen?
  6. Akademik yapay zekâ araçları ne işe yarar?
  7. Kimler kullanabilir?
  8. Bu sürümün sınırları
  9. Sık sorulan sorular

Akademik yapay zekâ nedir?

Akademik yapay zekâ, araştırma ve yazım sürecindeki akademik işler için geliştirilen yapay zekâ araçlarının genel adıdır. Bu araçlar literatür bulmaya, yöntem seçmeye, kaynakları düzenlemeye ya da metni denetlemeye yardım eder. Bir aracı kullanmadan önce hangi işi yaptığını, sonucun neye dayandığını ve sınırlarını bilmek gerekir.

Akademik Asistan, Tezmakale'nin Türkçe akademik yapay zekâsıdır ve Kolaxa'nın Akademik Yapay Zekâ modeli SUL HC 1.0 ile çalışır. Araştırma problemi, desen, örneklem, veri toplama, analiz, etik ve raporlama konularında uzman onaylı 64 rehber kartıyla yol gösterir. Eklenen belgedeki amaç cümlesinden uygun olabilecek araştırma desenlerini önerir. AI analizi, kaynakça denetimi sonuçları, APA 7 kaynakça ve yapay zekâ kullanım beyanı da aynı ekranda kullanılabilir.

Akademik Asistan ile neler yapabilirsiniz?

Yöntem rehberi

Rehber, araştırma probleminden raporlamaya kadar 10 başlıkta 64 kart içerir. Araştırma desenleri, örnekleme, veri toplama, veri analizi, literatür taraması ve etik bu başlıklar arasındadır. Kartlar arasında seçeneklerle ilerlersiniz. Her kart kısa bir yanıtla açılır ve dayandığı kaynakları gösterir.

Belgeden araştırma deseni önerisi

Word ya da metin belgesi eklediğinizde Asistan, özetteki amaç cümlesini bulur. Bu cümleden yola çıkarak rehberdeki desenlerden araştırmanın amacına uygun olabilecekleri önerir. Amaç cümlesi bulunamazsa ya da çok kısa veya çok uzunsa öneri verilmez. Desen önerisi bir başlangıç noktasıdır. Son karar araştırmacı ve danışmanı tarafından verilir.

Türkçe AI analizi

Belgedeki Türkçe metnin Yapay Zekâ Benzerlik Skoru, Türkçe için geliştirilen KLX 2.0 ile ölçülür. Sonuç skor, seviye ve işaretli bölüm sayısıyla gelir. Bölüm bölüm dağılım ve indirilebilir PDF için Detaylı Rapor alınabilir. KLX 2.0'ın nasıl çalıştığı Türkçe AI Dedektör sayfasında anlatılıyor.

Kaynakça denetimi sonuçları

Detaylı Rapor alındıysa ve belgede kaynakça varsa, Kaynakça Denetim Raporu'nun özeti sohbete gelir. Bu denetimde metindeki atıflar kaynakçayla eşleştirilir. Kaynakçadaki makale ve kitaplar yayın veritabanlarında aranır ve künyeleri karşılaştırılır. Ayrıntıları Atıf ve Kaynakça Denetimi sayfasında bulabilirsiniz.

Literatür adımı

Literatür adımında konunun kavramlarını yazarsınız. Asistan sözlükten İngilizce karşılıklarını önerir ve arama dizelerini kurar. Arama, TR Dizin, DergiPark, YÖK Ulusal Tez Merkezi ve Google Akademik'in kendi sayfalarında açılır. Kavramlar sunucumuza gönderilmez ve saklanmaz.

APA 7 kaynakça ve yapay zekâ kullanım beyanı

Asistan içinden Kaynakça Oluşturucu ile APA 7 biçiminde kaynakça yazılabilir, Beyan Oluşturucu ile yapay zekâ kullanım beyanı hazırlanabilir. İki araç sitede ücretsiz olarak da kullanılabilir.

Örnek bir kullanım: belgeden desene

Bir çalışmanın yöntemini planlarken Akademik Asistan'ı şöyle kullanabilirsiniz:

  1. Belgeyi ekleyin. Word ya da metin belgesini eklediğinizde Asistan kelime sayısını söyler ve ne yapmak istediğinizi sorar. Seçenekler AI analizi, Detaylı Rapor ve desen önerisidir.
  2. Desen önerisini seçin. Asistan özetteki amaç cümlesini arar ve bulduğu cümleyi size gösterir. Ardından bu amaca en uygun görünen desenleri sıralar. Cümleden desen önermek için yeterince emin değilse bunu açıkça söyler ve olası desenleri gösterir.
  3. Desenin kartını açın. Kartta desenin ne zaman seçildiği, ne zaman seçilmediği, sık karıştırıldığı desenler, örneklem, veri toplama, analiz ve sık yapılan hatalar yer alır. Kartın sonunda dayandığı kaynaklar listelenir.
  4. AI analizini seçin. KLX 2.0 metni analiz eder ve sonuç açılan pencerede görünür.
  5. Gerekirse Detaylı Rapor alın. Rapor işaretli metni, bölüm haritasını ve PDF'i içerir. Belgede kaynakça varsa Kaynakça Denetim Raporu da hazırlanır ve özeti sohbete gelir.
  6. Beyanı hazırlayın. Çalışmada yapay zekâ kullanıldıysa Beyan Oluşturucu ile kullanım beyanını hazırlayabilirsiniz.

Akademik Asistan nasıl çalışır?

Akademik Asistan seçeneklerle ilerleyen bir rehberdir. Konu ağacından bir başlık seçtiğinizde ilgili kartın kısa yanıtı gelir ve Asistan sonraki adımı önerir.

Belge eklediğinizde metin tarayıcınızda okunur. Desen önerisi için yalnız özetin bulunduğu ilk paragraflar sunucumuza gönderilir ve model sunucumuzda çalışır. Desen önerisi ve Türkçe AI analizi Kolaxa'nın kendi modelleriyle, yöntem rehberi de Kolaxa'nın hazırladığı onaylı kartlarla çalışır. Bu işlerde dış bir yapay zekâ hizmeti kullanılmaz.

Rehber kartları eğitim ve sosyal bilimlerdeki araştırma yöntemlerine göre hazırlandı. Desen önerisi eğitim bilimleri makalelerinin özetleriyle ölçüldü. Öteki alanlarda desen önerisinin isabeti ölçülmedi.

Desen önerisinde ve literatür adımında metin saklanmaz. AI analizinde yalnız sonuç özeti Raporlarım'a yazılır. Detaylı Rapor alınırsa analize giren metin raporla birlikte 30 gün saklanır. Sohbetler üyelik sürerken 30 gün saklanır ve sohbet kaydında belge metni yer almaz.

Hangi amaçta hangi desen?

Desen seçimini araştırmanın amacı yönlendirir. Ama amaç tek başına kesin bir desen adı vermez, yalnız aday desenleri daraltır. Aşağıdaki tablo Akademik Asistan'ın uzman onaylı "Amaç türünden desene" kartından özetlendi. Her desenin ayrıntısı Asistan'daki kendi kartında yer alıyor.

Araştırmanın amacıAday desen
Bir ya da birden çok özelliğin düzeyini, dağılımını ya da sıklığını betimlemekBetimsel tarama
Değişkenler arasındaki nedensel olmayan ilişkiyi incelemek ya da bir değişkenden ötekini yordamakİlişkisel tarama, korelasyon türü
Var olan grupların farklılıklarının nedenlerini ya da sonuçlarını araştırmakNedensel karşılaştırma
Bir uygulamanın ya da müdahalenin etkisini sınamakDeneysel desenler; kontrol grubu ya da seçkisiz atama yoksa yarı deneysel desenler
Bir olguyu yaşamış kişilerin deneyimini ve bu deneyime yükledikleri anlamı anlamakOlgubilim
Belirli bir nitel geleneğe bağlanmadan bir konuyu betimlemek, örneğin katılımcıların görüşlerini derlemekTemel nitel araştırma
Veriden bir kuram geliştirmekGömülü kuram
Sınırları belli bir ya da birkaç durumu kendi bağlamında derinlemesine incelemekDurum çalışması
Belgelerin metnini ve bağlamını veri olarak incelemekDoküman incelemesi
Uygulamayı planlı döngülerle değiştirip iyileştirmekEylem araştırması
Bir konudaki araştırmaların bulgularını sistematik olarak toplayıp sentezlemekSistematik derleme; sentezin türüne göre meta-analiz, meta-sentez ya da betimsel içerik analizi
Soruyu yanıtlamak için nicel ve nitel bileşenleri birlikte kullanmakKarma yöntem desenleri

Sık yapılan bir hata, desen adını veri toplama aracına ya da kullanılan istatistiğe göre koymaktır. Bir başka hata da etki sorusunu yalnız ilişki ya da grup farkı gösteren bir tarama deseniyle yanıtlamaya çalışmaktır.

Başlıca kaynaklar: Jhangiani ve arkadaşları, 2019; Korstjens ve Moser, 2017; Page ve arkadaşları, 2021; Çalık ve Sözbilir, 2014; Saban, 2021.

Akademik yapay zekâ araçları ne işe yarar?

Akademik yapay zekâ araçları farklı işler için geliştirilir. Bir araç seçerken hangi işte kullanılacağını ve sonucunun neye dayandığını bilmek gerekir. Başlıca iş türleri ve Tezmakale'deki karşılıkları şöyledir:

  • Literatür bulma: Konuyla ilgili yayınları bulmaya yardım eder. Tezmakale'de Akademik Asistan arama dizesini kurar ve aramayı veritabanlarının kendi sayfalarında açar.
  • Okuma ve özetleme: Makaleleri okumaya ve özetlemeye yardım eder. Tezmakale'de bu sürümde bu iş yapılmaz.
  • Yöntem ve desen seçimi: Araştırmanın amacına uygun deseni, örneklemi ve analizi seçmeye yardım eder. Akademik Asistan'ın asıl işi budur.
  • Yazım ve dil desteği: Metnin dilini düzeltir ya da metin üretir. Tezmakale'de bu sürümde bu iş yapılmaz.
  • Atıf ve kaynakça denetimi: Metindeki atıfları kaynakçayla eşleştirir ve künyeleri yayın veritabanlarıyla karşılaştırır. Tezmakale'de Detaylı Rapor'la birlikte ayrı bir Kaynakça Denetim Raporu olarak verilir.
  • Kaynakça biçimlendirme: Kaynakları APA 7 gibi bir biçimde yazar. Tezmakale'de Kaynakça Oluşturucu ücretsizdir.
  • Yapay zekâ benzerliği analizi: Metnin yapay zekâ yazımına benzerliğini ölçer. Tezmakale'de AI analizi ve Detaylı Rapor bu işi yapar.
  • Yapay zekâ kullanım beyanı: Hangi aracın hangi işte kullanıldığını bildirmeye yardım eder. Tezmakale'de Beyan Oluşturucu ücretsizdir.

Hangi araç kullanılırsa kullanılsın, yapay zekânın verdiği bilgi ve kaynaklar doğrulanmalıdır. YÖK'ün yapay zekâ etik rehberine göre yapay zekânın hangi işlerde ve hangi aşamalarda kullanıldığı açıkça bildirilmelidir. Ayrıntıları YÖK yapay zekâ kullanım kuralları rehberinde bulabilirsiniz.

Kimler kullanabilir?

Akademik Asistan üyelikle kullanılır. 5 ve 10 raporluk paketler 1 aylık üyelik içerir. PRO ve PRO+ aboneliklerinde üyelik, abonelik süresince devam eder. Fiyatlar ve analiz sınırları fiyat sayfasında yer alıyor.

Ücretsiz hesapta Asistan'ın ekranı görünür, kullanmak için üyelik gerekir.

Akademik Erişim, doğrulanmış akademisyenlere her ay 150.000 kelimeye kadar Detaylı Rapor verir. Akademik Asistan Akademik Erişim'e dahil değildir.

Bölümler, dergiler ve kurumlar için teklif almak isterseniz bize yazabilirsiniz.

Bu sürümün sınırları

Bu sürümde sohbet modu kapalıdır. Asistan, seçeneklerle ve belge ekleyerek kullanılır. Yeni sürümle birlikte sohbet modu da paketlere ve sınırlara dahil olarak kullanıma açılacak.

Asistan bu sürümde metin yazmaz, makale özetlemez ve kendi başına kaynak önermez. Kartlar genel bir rehberdir ve kişiye özel yorum içermez. Literatür adımı sonuç listesi vermez. Arama, veritabanlarının kendi sayfalarında açılır.

Sık sorulan sorular

Akademik yapay zekâ nedir?

Literatür bulma, yöntem seçimi, kaynakça düzenleme ve metin denetimi gibi akademik işler için geliştirilen yapay zekâ araçlarına akademik yapay zekâ denir. Akademik Asistan, Tezmakale'nin bu alandaki Türkçe asistanıdır.

En iyi akademik yapay zekâ hangisi?

Tek bir en iyi araç yoktur. Seçim, yapılacak işe göre değişir. Literatür bulma, yöntem seçimi, kaynakça denetimi ve yapay zekâ benzerliği analizi farklı araçlarla yapılır. Akademik Asistan'ın asıl işi, Türkçe çalışmalarda yöntem ve desen seçimine yol göstermektir.

Araştırma için hangi yapay zekâ kullanılır?

Araştırmanın aşamasına göre değişir. Literatür aşamasında arama araçları, yöntem aşamasında yöntem rehberleri, teslimden önce kaynakça denetimi ve beyan araçları kullanılır. Kullanılan araçlar kurumun kurallarına göre beyan edilmelidir.

Akademik Asistan tez ya da makale yazar mı?

Hayır, bu sürümde metin yazmaz. Araştırmanın yöntem kararlarına yol gösterir ve Tezmakale'nin analiz, kaynakça ve beyan araçlarını bir araya getirir.

Tez yazarken yapay zekâ kullanılabilir mi?

YÖK'ün 2024 tarihli etik rehberi, üretken yapay zekânın etik ilkelere uygun ve bilimsel sorumluluk içinde kullanılabileceğini söyler. Rehbere göre literatür taraması gibi işler yapay zekâya yaptırıldığında işi gözden geçirmek, hataları düzeltmek ve sorumluluğu üstlenmek araştırmacıya düşer. Ayrıntıları Yapay Zeka ile Tez ve Makale Yazma 2026 yazısında bulabilirsiniz.

Araştırma deseni nasıl seçilir?

Desen seçimini araştırmanın sorusu ve amacı yönlendirir. Jhangiani ve arkadaşlarına göre deneysel ya da deneysel olmayan yaklaşım arasındaki seçim çoğunlukla araştırma sorusunun niteliğine bağlıdır. Korstjens ve Moser'e göre nitel desen seçimi de problemin, soruların ve aranan bilginin niteliğine bağlıdır. Akademik Asistan, amaç cümlesinden uygun olabilecek desenleri önerir.

Akademik Asistan hangi alanlarda kullanılır?

Rehber kartları eğitim ve sosyal bilimlerdeki araştırma yöntemlerine göre hazırlandı. Desen önerisi eğitim bilimleri makalelerinin özetleriyle ölçüldü. Öteki alanlarda kartlar genel yöntem bilgisi olarak kullanılabilir, ama desen önerisinin isabeti bu alanlarda ölçülmedi.

Yapay zekâ uydurma kaynak üretir mi?

Bu bilinen bir risktir. Walters ve Wilder'ın 2023 tarihli çalışması, sohbet tabanlı yapay zekâ araçlarının gerçek bir esere karşılık gelmeyen künyeler üretebildiğini inceler. Bu yüzden yapay zekânın önerdiği her kaynak veritabanında doğrulanmalıdır. Akademik Asistan kendi başına kaynak önermez. Kaynakçadaki künyeler Kaynakça Denetim Raporu ile denetlenebilir.

Akademik Asistan literatür taraması yapar mı?

Bu sürümde literatür adımında konunun kavramları ve İngilizce karşılıkları belirlenir, arama dizesi kurulur. Arama TR Dizin, DergiPark, YÖK Ulusal Tez Merkezi ve Google Akademik'in kendi sayfalarında açılır. Sonuç listesi bu sürümde yoktur.

Eklenen belge saklanır mı?

Desen önerisinde ve literatür adımında metin saklanmaz. AI analizinde yalnız sonuç özeti Raporlarım'a yazılır. Detaylı Rapor alınırsa analize giren metin raporla birlikte 30 gün saklanır. Sohbetler üyelik sürerken 30 gün saklanır ve sohbet kaydında belge metni yer almaz.

Akademik Asistan ücretli mi?

Evet, üyelikle kullanılır. 5 ve 10 raporluk paketler 1 aylık üyelik içerir. PRO ve PRO+ aboneliklerinde üyelik, abonelik süresince devam eder. Ücretsiz hesapta Asistan'ın ekranı görünür ama kullanılamaz.

Akademik Erişim, Akademik Asistan'ı kapsar mı?

Hayır. Akademik Erişim, doğrulanmış akademisyenlere her ay 150.000 kelimeye kadar Detaylı Rapor verir. Akademik Asistan için üyelik gerekir.

Sohbet modu ne zaman açılacak?

Sohbet modu yeni sürümle birlikte, paketlere ve sınırlara dahil olarak açılacak. Tarih kesinleşince bu sayfada duyurulacak.

Yapay zekâ kullanım beyanı gerekir mi?

YÖK'ün 2024 tarihli etik rehberine göre yapay zekânın hangi işlerde, hangi aşamalarda ve ne ölçüde kullanıldığı açıkça bildirilmelidir. Yapay zekâ kullanılan bölümler yöntem kısmında açıklanır. Beyan metni Beyan Oluşturucu ile ücretsiz hazırlanabilir.

Kaynakça nasıl denetlenir?

Detaylı Rapor alındığında belgede kaynakça varsa Kaynakça Denetim Raporu da hazırlanır. Metindeki atıflar kaynakçayla eşleştirilir. Kaynakçadaki makale ve kitaplar yayın veritabanlarında aranır ve künyeleri karşılaştırılır. Ayrıntıları Atıf ve Kaynakça Denetimi sayfasında bulabilirsiniz.