Rehber ve ücretsiz araç · kayıt gerekmez
Tez Yazım Kılavuzu
Tezinizin biçimini enstitünüzün kılavuzu belirler. Kılavuzların neleri düzenlediğini, on enstitünün kurallarının nasıl ayrıştığını ve Word şablonunuzdaki ayarları bu sayfada bulursunuz.
Şablon okuyucu
Enstitünüzün Word şablonunu seçin; sayfa düzenini, yazı tipini, satır aralığını ve stilleri santimetre ve puntoyla gösterelim.
Dosya tarayıcınızda okunur; bize gönderilmez ve saklanmaz.
ya da dosyayı bu kutuya sürükleyin
.docx ya da .dotx, en çok 20 MB
Şablonunuzda ayarlı değerler
Bunlar şablonun ayarlarıdır. Belirleyici olan enstitünüzün güncel kılavuzudur; şablonla kılavuz ayrışırsa enstitünüze sorun.
Tez yazım kılavuzu, enstitünün tezlerin biçimini belirleyen belgesidir. Kenar boşluklarını, yazı tipini ve satır aralığını, ön sayfaların sırasını ve kaynak gösterme sistemini tanımlar. YÖK'ün Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'ne göre tez, senatonun belirlediği yazım kurallarına uygun yazılır ve enstitü teslimde tezi şekil yönünden inceler. On enstitünün kılavuzunu karşılaştırdığımızda satır aralığı 1,25 ile çift aralık, sol kenar 2,5 ile 4 cm arasında değişiyordu. Bu yüzden tek bir doğru biçim yoktur; belirleyici olan sizin enstitünüzün kılavuzudur. Yukarıdaki okuyucu, enstitünüzün Word şablonundaki ayarları tarayıcınızda gösterir.
Tez yazım kılavuzu nedir?
Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'ne göre yüksek lisans ve doktora öğrencisi, tezini senatonun belirlediği yazım kurallarına uygun biçimde yazar. Danışman tezin bu kurallara uygunluğu hakkında yazılı görüş verir. Diploma, tezi şekil yönünden uygun bulunan öğrenciye verilir.
Kılavuzu çoğunlukla enstitü hazırlar, senato kabul eder. Örneğin İTÜ'nün kılavuzu senatonun 26 Mart 2026 tarihli toplantısında kabul edilmiştir. Bu yüzden ülke genelinde tek bir kılavuz yoktur. Aynı üniversitede bile sosyal bilimler, fen bilimleri ve sağlık bilimleri enstitülerinin kılavuzları ayrı olabilir.
Kılavuzlar neleri düzenler?
- Sayfa düzeni: kâğıt boyutu, kenar boşlukları, cilt payı, çift taraflı baskı.
- Yazı: yazı tipi, punto, satır ve paragraf aralığı, ilk satır girintisi, hizalama.
- Ön sayfalar: kapaklar, onay ve beyan sayfaları, önsöz, özet ve abstract, içindekiler, tablo ve şekil listeleri, kısaltmalar.
- Başlıklar: düzeyler, numaralandırma ve her düzeyin biçimi.
- Tablo ve şekiller: numara, başlığın yeri, tablo içindeki punto.
- Alıntı ve kaynak gösterme: uzun alıntının biçimi, metin içi ya da dipnotlu sistem, kaynakçanın düzeni.
- Sayfa numaraları: ön sayfalarda Roma rakamı, ana metinde 1'den başlayan numara ve numaranın yeri.
- Teslim: çoğaltma, cilt ve elektronik kopya.
On enstitünün kuralları
On üniversitenin kılavuzunu 10 Kasım 2026'da enstitülerin kendi sitelerinden indirdik. Her satır üniversitenin sosyal bilimler enstitüsü kılavuzudur; İTÜ'de tek bir lisansüstü eğitim enstitüsü vardır. Değerler tezin ana metni içindir; kapak ve özet sayfalarının kendi kuralları ayrıdır.
Sayfa düzeni ve yazı
| Üniversite | Kenar boşlukları, cm: üst · alt · sol · sağ | Yazı tipi | Punto | Satır aralığı |
|---|---|---|---|---|
| Ankara | 2 · 2 · 3 · 3 | belirtilmemiş | 12 | iki aralık; sayfada en çok 30 satır |
| Atatürk | 2 · 2 · 3 · 2 | Times New Roman | 12 | 1,5 |
| Balıkesir | 2,5 · 2,5 · 4 · 2,5 | Times New Roman | 12 | 1,5 |
| Fırat | 2,5 ya da 3 · 2,5 · 3 ya da 3,25 · 2,5 | Times New Roman | 11 | 1,25 |
| Gaziantep | 2,5 · 2,5 · 4 · 2,5 | Times New Roman | 12 | 1,5 |
| Hacettepe | 3 · 3 · 4 · 2 | Times New Roman ya da Arial | 11 ya da 12 | 1,5 |
| İTÜ | 2,5 · 2,5 · iç 4 · dış 2,5 | Times New Roman | 12 | 1,5 |
| Marmara | 2,5 · 2,5 · 2,5 · 2,5 | Times New Roman | 11 | kılavuzda "1,6 nk" |
| ODTÜ | en az 2,5 · 2,5 · 4 · 2,5 | standart bir yazı tipi | en az 10 | 1,5 |
| Yıldız Teknik | 2,5 · 2,5 · 4 · 2,5 | Times New Roman | 12 | 1,5 |
- Fırat kılavuzunda üst ve sol kenar iki yerde farklı yazılmıştır.
- İTÜ kılavuzu çift taraflı düzen ister: cilt tarafı 4, dış kenar 2,5 cm; bölümlerin ilk sayfasında üst boşluk 5 cm.
- Atatürk kılavuzunda çift taraflı baskıda sağ ve sol kenar 3 cm.
- Hacettepe ve ODTÜ'nün kılavuzu İngilizcedir. Hacettepe'nin Türkçe yönergesinin bağlantısı enstitü sayfasında 10 Kasım'da çalışmıyordu.
Özet ve kaynak gösterme
| Üniversite | Türkçe özet | Anahtar sözcük | Kaynak gösterme |
|---|---|---|---|
| Ankara | belirtilmemiş | belirtilmemiş | metin içi ya da dipnotlu sistem, araştırmacı seçer |
| Atatürk | 200-250 kelime | 3-5 | anabilim dalına göre APA 7 ya da İSNAD 2 |
| Balıkesir | 200-300 kelime | 3-5 | metin içi yazar-tarih; kılavuzda olmayan durumlarda APA |
| Fırat | en çok 250 kelime | 3-6 | APA, Chicago ya da İSNAD; anabilim dalı belirler |
| Gaziantep | 200-250 kelime | 3-5 | dipnotlu İSNAD 2 ya da metin içi APA |
| Hacettepe | en çok 300 kelime | şablonda 3-7 | anabilim dalı belirler; APA ve MLA gibi |
| İTÜ | 200-700 kelime | belirtilmemiş | APA 7; anabilim dalı kararıyla numaralı sistem |
| Marmara | en çok 250 kelime | en az 3 | APA'dan uyarlanmış kendi sistemi |
| ODTÜ | en çok 250 kelime | en çok 5 | program ya da bölüm seçer |
| Yıldız Teknik | 200-300 kelime | 3-5 | APA 7; anabilim dalının geleneğiyle dipnot da kullanılabilir |
Tablodan çıkanlar:
- On kılavuzun yedisi yalnız Times New Roman istiyor. Hacettepe Arial'e, ODTÜ herhangi bir standart yazı tipine izin veriyor; Ankara yazı tipi belirtmiyor.
- Yedisinde ana metin 1,5 satır aralığıyla yazılıyor. Fırat 1,25 satır, Ankara iki aralık istiyor.
- Sol kenar 2,5 ile 4 cm arasında; altı kılavuzda 4 cm.
- Özetin üst sınırı 250 ile 700 kelime arasında.
- Kaynak gösterme sistemini kılavuzların çoğu anabilim dalına bırakıyor.
Kılavuzlar güncellenir. Tezinizi biçimlendirmeden önce enstitünüzün sitesindeki son sürüme ve tarihine bakın.
Şablon ile kılavuz ayrışırsa
Enstitülerin çoğu kılavuzun yanında bir Word şablonu da yayımlar. Şablon işi kolaylaştırır, ama kılavuzla her zaman birebir aynı değildir. Üç enstitünün şablonunu okuyucumuzla okuyup kılavuzlarıyla karşılaştırdığımızda, kılavuzların belirttiği 42 değerin 40'ında şablon kılavuzla uyumluydu. Ayrılıklar dipnot ve şekil yazısı gibi ikincil stillerdeydi.
Şablon ile kılavuz ayrışırsa belirleyici olan kılavuzdur. Çelişkiyi danışmanınıza ve enstitünüze sorun; tezi şekil yönünden enstitü inceler.
Word'de kılavuza göre ayar
- Kenar boşlukları: Düzen sekmesinde Kenar Boşlukları menüsünden Özel Kenar Boşlukları'nı açın; kılavuzdaki üst, alt, sol ve sağ değerleri ve varsa cilt payını girin. Kılavuz iç ve dış kenarı ayrı veriyorsa kenar boşluklarını yansıtmalı düzende ayarlayın.
- Ana metin: Giriş sekmesindeki stiller arasında Normal stile sağ tıklayıp Değiştir'i seçin. Yazı tipini, puntoyu, satır aralığını ve paragraf öncesi ile sonrası boşluğu burada ayarlayın. Metni tek tek biçimlendirmek yerine stili değiştirmek, bütün tezi aynı kurala bağlar.
- Başlıklar: Başlık 1, Başlık 2 ve Başlık 3 stillerini kılavuza göre ayarlayıp başlıklarınıza uygulayın; içindekiler bu stillerden oluşur. Adımları Word stilleri yazımızda anlattık.
- Sayfa numaraları: Ön sayfalarla ana metin arasına Düzen sekmesindeki Kesmeler menüsünden Sonraki Sayfa bölüm sonunu ekleyin. Ana metnin alt bilgisinde Öncekine Bağla'yı kapatın. Sayfa Numaralarını Biçimlendir penceresinde ön sayfalar için i, ii, iii biçimini seçin, ana metni 1'den başlatın.
Teslimden önce kontrol listesi
- Kılavuzun son sürümünü enstitünün sitesinden indirdim ve tarihine baktım.
- Kenar boşlukları, yazı tipi, punto ve satır aralığı kılavuzla aynı.
- Başlıklar stillerle yazıldı; içindekiler güncel.
- Ön sayfalar kılavuzdaki sırada; sayfa numaraları ön sayfalarda Roma rakamıyla, ana metinde 1'den.
- Tablo ve şekil başlıkları kılavuzdaki yerde ve biçimde.
- Kaynak gösterme sistemi anabilim dalının istediği sistem; metindeki her kaynak kaynakçada var.
- Özet ve abstract kelime sınırında; anahtar sözcük sayısı doğru.
- Enstitünüz yapay zekâ kullanım beyanı istiyorsa beyan hazır.
Sık Sorulan Sorular
Tez yazım kılavuzunu kim belirler?
Yönetmeliğe göre yazım kurallarını üniversite senatosu belirler. Kılavuzu çoğunlukla enstitü hazırlar, senato kabul eder. Bu yüzden her üniversitenin, çoğu zaman her enstitünün kılavuzu ayrıdır.
Şablon ile kılavuz çelişirse hangisine uyulur?
Kılavuza. Şablon kılavuzu uygulamayı kolaylaştıran bir dosyadır; çelişki görürseniz danışmanınıza ve enstitünüze sorun.
Kılavuzumda yazmayan bir durumda ne yapmalıyım?
Birçok kılavuz, düzenlemediği durumlar için bir yayın kılavuzuna gönderir. Balıkesir ve Atatürk kılavuzları bu durumda APA kurallarını gösterir. Yine de danışmanınıza ve enstitünüze danışın.
Şablon okuyucuya hangi dosyaları yükleyebilirim?
Word'ün .docx ve .dotx dosyalarını. Eski .doc dosyasını Word'de .docx olarak kaydedin; PDF kılavuzlar okunmaz. Dosya tarayıcınızda okunur, bize gönderilmez.
APA mı kullanmalıyım, dipnot mu?
Anabilim dalınıza ve kılavuzunuza bağlıdır. Karşılaştırdığımız on kılavuzun çoğu seçimi anabilim dalına bırakıyor; Atatürk ve Gaziantep kılavuzları APA'nın yanında dipnotlu İSNAD 2'yi de tanımlıyor.
Kaynaklar
Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. (t.y.). Tez yazım yönergesi. 10 Kasım 2026 tarihinde https://sosbilens.ankara.edu.tr/wp-content/uploads/sites/271/2025/03/tezyazim.yeni1_.pdf adresinden erişildi.
Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. (2025). Tez yazım kılavuzu (Temmuz 2025 güncellemesi). https://birimler.atauni.edu.tr/sosyal-bilimler-enstitusu/wp-content/uploads/sites/798/2026/01/SBE-Tez-Yazim-Kilavuzu-Temmuz-2025.pdf
Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. (t.y.). Tez yazım kılavuzu. 10 Kasım 2026 tarihinde https://baunwebapi.balikesir.edu.tr/uploads/1750417330919.docx adresinden erişildi.
Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. (2026). Tez yazım kılavuzu ve şablonu. https://sosyal.firat.edu.tr/subdomain_files/sosyal.firat.edu.tr/files/68/Tez%20Yaz%C4%B1m%20Klavuzu%20ve%20%C5%9Eablonu%20(2026).docx
Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. (2026). Tez yazım kılavuzu. https://sbe.gaziantep.edu.tr/upload/files/TEZ%20YAZIM%20KILAVUZU%202026(2).docx
Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. (2019). Thesis manual. https://fs.hacettepe.edu.tr/sosbil/dosyalar/tez_teslim/THESIS_MANUAL.doc
İstanbul Teknik Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü. (2026). İTÜ lisansüstü tez yazım kılavuzu. https://lee.itu.edu.tr/docs/librariesprovider66/ogrenci-belgeleri/tez-yazim-belgeleri/itu-lisansustu-tez-yazim-kilavuzu.pdf
Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği. (2016, 20 Nisan). Resmî Gazete (Sayı: 29690). https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/yonetmelik/7.5.21510.pdf
Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. (2020). Lisansüstü tez ve proje yazım kılavuzu. https://sbe.marmara.edu.tr/dosya/sbe/mevzuat/SBE-yeni_tez_yaz%C4%B1m_k%C4%B1lavuzu.2023.pdf
Microsoft. (t.y.). Farklı Word belge bölümlerindeki sayfa numaralarını ve biçimlerini özelleştirme. Microsoft Destek. https://support.microsoft.com/tr-tr/office/sayfa-numaralar%C4%B1n%C4%B1-ve-bi%C3%A7imlerini-farkl%C4%B1-word-belge-b%C3%B6l%C3%BCmlerinde-%C3%B6zelle%C5%9Ftirme-bb4da2bd-1597-4b0c-9e91-620615ed8c05
Orta Doğu Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. (2022). Thesis manual. https://sbe.metu.edu.tr/sites/sbe.metu.edu.tr/files/Forms/Thesis-2022_09_16/gsss_-_thesis_manual_-_2022_09_16.docx
Yıldız Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. (2022). Tez yazım kılavuzu. https://sbe2026.yildiz.edu.tr/sites/sbe.yildiz.edu.tr/files/sbe-tez-yazim-kilavuzu-guncel.pdf
Bu yazının hazırlanmasında yapay zekâ desteği alınmıştır.
Yayın:
Yazar: Aybars Kutay Dağlı
İnceleyen: Ebru Özpolat